De oorzaak van AUVP wordt toegeschreven aan een virale infectie van de zenuw die het evenwichtsorgaan verbindt met de hersenen. Net zoals andere virale infecties komt het eerder voor in herfst- en/of winterperiode, in nasleep van bijvoorbeeld een bovenste luchtweginfectie. Soms is een doorbloedingsstoornis de oorzaak van AUVP.

Diagnose van AUVP

Een correcte diagnose is heel belangrijk omdat de symptomen sterk kunnen overlappen met een ernstige acute hersenaandoening zoals een CVA (herseninfarct). Het verschil tussen een CVA en een uitval van het evenwichtsorgaan kan gemaakt worden op basis van grondig klinisch onderzoek. Bij twijfel is beeldvorming aangewezen.
Belangrijk om te weten is dat er bij een AUVP geen geassocieerde gehoorklachten voorkomen en dat het gehoor normaal is. Indien er een gecombineerde uitval van het gehoor aanwezig is, spreken we van een labyrintitis.
Wanneer vastgesteld wordt dat het om een uitval van het evenwichtsorgaan gaat, kunnen nadien uitgebreide evenwichtstesten uitgevoerd worden om de diagnose te bevestigen en de graad van uitval te evalueren.

Behandeling van AUVP

Als patiënten in het begin heel erg misselijk zijn, kan er overwogen worden hiervoor medicatie voor te schrijven of kan de patiënt opgenomen worden in het ziekenhuis, indien nodig. 

Het is zeer belangrijk voor het herstelproces dat de patiënt zeer snel (binnen de 8 dagen) begint met bewegen en stappen, ook al wordt dit initieel als onprettig ervaren. Hierdoor worden de hersenen gestimuleerd om de uitval op te vangen. Als er namelijk één van beide evenwichtsorganen uitvalt, zullen de hersenen het verlies proberen te compenseren door meer gebruik te maken van de ogen, de informatie en feedback uit de spieren en de gewrichten (proprioceptie) en van het normaal werkend evenwichtsorgaan in het andere binnenoor. Dit mechanisme noemt men ‘centrale vestibulaire compensatie’. Dit kan als een soort herprogrammering van de hersenen worden beschouwd. Dit proces kan weken tot maanden duren en zal sneller en completer zijn des te actiever de patiënt is. Snelle hoofdbewegingen, blikstabilisatie en oog-handcoördinatie helpen zeer sterk bij dit herstel. Dit kan gerealiseerd worden tijdens kinesitherapiesessies maar evenzeer tijdens het uitoefenen van (bal)sporten. Wanneer nodig kan er vestibulaire revalidatie gestart worden bij een gespecialiseerde kinesitherapeut.

Opgemerkt dient te worden dat medicatie die de werking van het evenwichtssysteem onderdrukken (vestibulosuppressiva) een negatieve invloed hebben op het herstel.

Verwacht beloop in de tijd van AUVP

Het evenwichtsorgaan dat is uitgevallen kan herstellen, ook al kan dit lang duren. Slechts bij een minderheid is er totaal geen herstel. Ook al is er geen volledig herstel, dankzij de centrale compensatie (neuroplasticiteit) van de hersenen kunnen de patiënten na verloop van tijd en mits vele oefeningen de initiële hinder beperken. Een deel van de patiënten (vooral ouderen) kan instabiliteit blijven ondervinden in bepaalde situaties zoals stappen in schemerdonker of op oneffen ondergrond evenals bij snelle of onverwachte hoofdbewegingen. 

​

Een ontsteking van de evenwichtszenuw komt niet herhaaldelijk voor, maar is slechts éénmalig. Als er heel vaak aanvallen van duizeligheid blijven komen, dan is er waarschijnlijk sprake van een andere ziekte van het evenwichtsorgaan, zoals vestibulaire migraine of de ziekte van Menière. Ook kan er in een aantal gevallen na een AUVP bewegingsgebonden draainissen ontstaan doordat kristallen losgekomen zijn (BPPV). 

Indien er blijvende (gedeeltelijke) uitval van een evenwichtsorgaan is, wordt een NMR van de binnenoren geadviseerd om andere oorzaken van asymmetrische vestibulaire functie uit te sluiten.